Micron Document
<!DOCTYPE html>
<html class="client-nojs vector-feature-language-in-header-enabled vector-feature-language-in-main-page-header-disabled vector-feature-page-tools-pinned-disabled vector-feature-toc-pinned-clientpref-0 vector-toc-not-available vector-feature-main-menu-pinned-disabled vector-feature-limited-width-clientpref-1 vector-feature-limited-width-content-enabled vector-feature-custom-font-size-clientpref-1 vector-feature-appearance-pinned-clientpref-0 skin-theme-clientpref-day vector-sticky-header-enabled" lang="de" dir="ltr"><head>
<meta charset="UTF-8">
<title>Rötelmäuse</title>
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1.0">
<link rel="icon" type="image/png" href="./_res_/favicon.png">
<link rel="canonical" href="https://de.wikipedia.org/wiki/R%C3%B6telm%C3%A4use"> <link href="./_mw_/ext.cite.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.wikimediamessages.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/skins.vector.icons.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/skins.vector.search.codex.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/skins.vector.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<meta name="ResourceLoaderDynamicStyles" content="">
<link href="./_mw_/ext.gadget.citeRef.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.defaultPlainlinks.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiCommonHide.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiCommonLayout.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiCommonStyle.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiDarkmode.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiResponsive.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.specialSearch.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_mw_/site.styles.css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_mw_/noscript.css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_res_/footer.css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_res_/vector-2022.css">
</head>
<body class="skin--responsive skin-vector skin-vector-search-vue mediawiki ltr sitedir-ltr mw-hide-empty-elt ns-0 ns-subject page-Rötelmäuse rootpage-Rötelmäuse skin-vector-2022 action-view">
<div class="mw-page-container">
<div class="mw-page-container-inner">
<div class="mw-content-container">
<main id="content" class="mw-body">
<header class="mw-body-header vector-page-titlebar">
<h1 id="firstHeading" class="firstHeading mw-first-heading"><span class="mw-page-title-main">Rötelmäuse</span></h1>
</header>
<a id="top"></a>
<div id="bodyContent" class="vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer" aria-labelledby="firstHeading" data-mw-ve-target-container="">
<div id="contentSub">
<div id="mw-content-subtitle"></div>
</div>
<div id="mw-content-text" class="mw-body-content mw-content-ltr" lang="de" dir="ltr"><div class="mw-content-ltr mw-parser-output" lang="de" dir="ltr"><style data-mw-deduplicate="TemplateStyles:r183054365">
/* start https://de.wikipedia.org/ */


.mw-parser-output .Person{font-variant:small-caps}.mw-parser-output table.taxobox{background:white;border:1px solid #72777d;border-collapse:collapse;clear:right;float:right;margin:1em 0 1em 1em}.mw-parser-output table.taxobox>*>*>th{background:#9bcd9b;border:1px solid #72777d;text-align:center}.mw-parser-output table.taxobox.palaeobox>*>*>th{background:#e7dcc3}.mw-parser-output table.taxobox.parabox>*>*>th{background:#b9b9b9}.mw-parser-output table.taxobox>*>*>td.Person,.mw-parser-output table.taxobox>*>*>td.taxo-name,.mw-parser-output table.taxobox>*>*>td.taxo-bild,.mw-parser-output table.taxobox>*>*>td.taxo-zeit{text-align:center}


/* end https://de.wikipedia.org/ */
</style>
<table cellpadding="2" class="float-right taxobox infobox" id="Vorlage_Taxobox" style="width:300px;margin-top:0.5em;" summary="Taxobox">
<tbody><tr>
<th>Rötelmäuse
</th></tr>


<tr>
<td class="taxo-bild" style="font-size:smaller;">
<p>Rötelmaus (<i>Myodes glareolus</i>)
</p>
</td></tr>


<tr>
<th><a href="Systematik_(Biologie)" title="Systematik (Biologie)">Systematik</a>
</th></tr>
<tr>
<td>
<table class="toptextcells" style="width:100%;">
<tbody><tr>
<td><i><a href="Ordnung_(Biologie)" title="Ordnung (Biologie)">Unterordnung</a>:</i>
</td>
<td><a href="M%C3%A4useverwandte" title="Mäuseverwandte">Mäuseverwandte</a> (Myomorpha)
</td></tr>
<tr>
<td><i><a href="Familie_(Biologie)" title="Familie (Biologie)">Überfamilie</a>:</i>
</td>
<td><a href="M%C3%A4useartige" title="Mäuseartige">Mäuseartige</a> (Muroidea)
</td></tr>
<tr>
<td><i><a href="Familie_(Biologie)" title="Familie (Biologie)">Familie</a>:</i>
</td>
<td><a href="W%C3%BChler" title="Wühler">Wühler</a> (Cricetidae)
</td></tr>
<tr>
<td><i><a href="Familie_(Biologie)" title="Familie (Biologie)">Unterfamilie</a>:</i>
</td>
<td><a href="W%C3%BChlm%C3%A4use" title="Wühlmäuse">Wühlmäuse</a> (Arvicolinae)
</td></tr>
<tr>
<td><i><a href="Tribus_(Biologie)" title="Tribus (Biologie)">Tribus</a>:</i>
</td>
<td>Myodini
</td></tr>


<tr>
<td><i><a href="Gattung_(Biologie)" title="Gattung (Biologie)">Gattung</a>:</i>
</td>
<td>Rötelmäuse
</td></tr>

</tbody></table>
</td></tr>










<tr>
<th><a href="Nomenklatur_(Biologie)" title="Nomenklatur (Biologie)">Wissenschaftlicher Name</a>
</th></tr>
<tr>
<td class="taxo-name"><i>Myodes</i>
</td></tr>
<tr>
<td class="Person"><a href="Peter_Simon_Pallas" title="Peter Simon Pallas">Pallas</a>, 1811
</td></tr>

</tbody></table>
<p>Die <b>Rötelmäuse</b> (<i>Myodes</i>) sind eine Gattung der <a href="W%C3%BChlm%C3%A4use" title="Wühlmäuse">Wühlmäuse</a>, die durch den rötlichen Schimmer des ansonsten grauen Fells der Oberseite gekennzeichnet sind. An den Flanken verschwindet der Schimmer, die Unterseite ist schließlich je nach Art grau oder weiß. Von den gestaltlich sehr ähnlichen <a href="Feldm%C3%A4use" title="Feldmäuse">Feldmäusen</a> (<i>Microtus</i>) sind Rötelmäuse durch etwas größere Ohren und Augen und eine Schwanz-Endquaste unterschieden.
</p><p>Alle Rötelmäuse bewohnen die gemäßigten und kalten Klimazonen. Sie sind in der gemäßigten Zone in Wäldern zu finden, nördlich davon ist auch die <a href="Tundra" title="Tundra">Tundra</a> ihr Habitat.
</p><p>Laut <i><a href="Mammal_Species_of_the_World" title="Mammal Species of the World">Mammal Species of the World</a></i> (2005) und <a href="Weltnaturschutzunion" class="mw-redirect" title="Weltnaturschutzunion">Weltnaturschutzunion</a> (IUCN) zählen die folgenden Arten zu der Gattung, darunter auch zwei Arten der Japanischen Rötelmäuse, die ursprünglich in eine eigene Gattung, <i>Phaulomys</i>, gestellt wurden.<sup id="cite_ref-Wilson_1-0" class="reference"><a href="#cite_note-Wilson-1"><span class="cite-bracket">[</span>1<span class="cite-bracket">]</span></a></sup>
</p>
<ul><li><a href="Anderson-R%C3%B6telmaus" title="Anderson-Rötelmaus">Anderson-Rötelmaus</a> (<i>Myodes andersoni</i>), <a href="Honsh%C5%AB" title="Honshū">Honshū</a></li>
<li><a href="Westamerikanische_R%C3%B6telmaus" title="Westamerikanische Rötelmaus">Westamerikanische Rötelmaus</a> (<i>Myodes californicus</i>), <a href="Oregon" title="Oregon">Oregon</a>, nördl. <a href="Kalifornien" title="Kalifornien">Kalifornien</a></li>
<li><a href="Tianshan-R%C3%B6telmaus" title="Tianshan-Rötelmaus">Tianshan-Rötelmaus</a> (<i>Myodes centralis</i>), <a href="Altai" title="Altai">Altai</a>, <a href="Tianshan" class="mw-redirect" title="Tianshan">Tianshan</a></li>
<li><a href="Nordamerikanische_R%C3%B6telmaus" title="Nordamerikanische Rötelmaus">Nordamerikanische Rötelmaus</a> (<i>Myodes gapperi</i>), südl. <a href="Kanada" title="Kanada">Kanada</a>, nördl. <a href="USA" class="mw-redirect" title="USA">USA</a></li>
<li><a href="R%C3%B6telmaus" title="Rötelmaus">Rötelmaus</a> (<i>Myodes glareolus</i>), Europa, West- und Zentralasien</li>
<li>Imaizumi-Rötelmaus (<i>Myodes imaizumii</i>)</li>
<li>Koreanische Rötelmaus (<i>Myodes regulus</i>), Korea</li>
<li><a href="Hokkaido-R%C3%B6telmaus" title="Hokkaido-Rötelmaus">Hokkaido-Rötelmaus</a> (<i>Myodes rex</i>), <a href="Hokkaid%C5%8D" title="Hokkaidō">Hokkaidō</a></li>
<li><a href="Graur%C3%B6telmaus" title="Graurötelmaus">Graurötelmaus</a> (<i>Myodes rufocanus</i>), Nordeuropa, Nordasien</li>
<li><a href="Polarr%C3%B6telmaus" title="Polarrötelmaus">Polarrötelmaus</a> (<i>Myodes rutilus</i>), Tundren Nordeuropas, Sibiriens und Alaskas</li>
<li><a href="Shanxi-R%C3%B6telmaus" title="Shanxi-Rötelmaus">Shanxi-Rötelmaus</a> (<i>Myodes shanseius</i>)</li>
<li>Sikotan-Rötelmaus (<i>Myodes sikotanensis</i>), drei Inseln der <a href="Kurilen" title="Kurilen">Kurilen</a>: Sikotan, Daikoku, Rishiri</li>
<li><a href="Japanische_R%C3%B6telmaus" title="Japanische Rötelmaus">Japanische Rötelmaus</a> oder Smith-Rötelmaus (<i>Myodes smithii</i>), <a href="Japan" title="Japan">Japan</a> (ohne <a href="Hokkaid%C5%8D" title="Hokkaidō">Hokkaidō</a>)</li></ul>
<p>Nach molekulargenetischen Analysen von Cook, Runck und Conroy dürfte die Gattung der Rötelmäuse allerdings <a href="Paraphylie" class="mw-redirect" title="Paraphylie">paraphyletisch</a> im Hinblick auf die <a href="Gebirgsw%C3%BChlm%C3%A4use" title="Gebirgswühlmäuse">Gebirgswühlmäuse</a> (<i>Alticola</i>) und die <a href="P%C3%A8re-David-W%C3%BChlm%C3%A4use" title="Père-David-Wühlmäuse">Père-David-Wühlmäuse</a> (<i>Eothenomys</i>) sein, bildet also keine geschlossene Abstammungsgemeinschaft.
</p><p>Traditionell wurden Rötelmäuse auch unter den wissenschaftlichen Namen <i>Evotomys</i> und <i>Clethrionomys</i> geführt. <i>Myodes</i> ist jedoch der ältere Name, der nur deshalb lange nicht in Gebrauch war, weil er für ein Juniorsynonym von <i>Lemmus</i> (<a href="Echte_Lemminge" title="Echte Lemminge">Lemminge</a>) gehalten wurde. Die Zoologen Musser und Carleton untersuchten 2003 die nomenklatorische Geschichte der Gattung und kamen zu dem Schluss, dass <i>Myodes</i> der gültige Name für diese Gattung sei. <i>Clethrionomys</i> ist demnach ein ungültiges Juniorsynonym.
</p><p>Rötelmäuse stellen ein Reservoir für <a href="Hantaviren" title="Hantaviren">Hantaviren</a> dar.
</p>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Literatur">Literatur</h2></div>
<ul><li>Ronald M. Nowak: <i>Walker's Mammals of the World.</i> 2 Bände. 6. Auflage. Johns Hopkins University Press, Baltimore MD u. a. 1999, ISBN 0-8018-5789-9.</li>
<li>M. D. Carleton, G. G. Musser, L. Ya. Pavlinov: <i>Myodes Pallas, 1811, is the valid name for the genus of red-backed voles.</i> In: A. O. Averianov und N. I. Abramson (Hrsg.): <i>Systematics, Phylogeny and Paleontology of Small Mammals. An International Conference Devoted to the 90th Anniversary of Prof. I. M. Gromov.</i> Proceedings of the Zoological Institute, Saint Petersburg 2003, S. 96–98, <a rel="nofollow" class="external text" href="http://zmmu.msu.ru/personal/pavlinov/doc/myodes03.pdf">online (PDF; 1,07 MB)</a>.</li>
<li>Joseph Cook, Amy Runck, Chris Conroy: <i>Historical biogeography at the crossroads of the northern continents: molecular phylogenetics of red-backed voles (Rodentia: Arvicolinae).</i> In: <i>Molecular Phylogenetics and Evolution.</i> Bd. 30, Nr. 3, 2004, <span class="-print"><a href="Internationale_Standardnummer_f%C3%BCr_fortlaufende_Sammelwerke" title="Internationale Standardnummer für fortlaufende Sammelwerke">ISSN</a>&nbsp;<span style="white-space:nowrap"><a rel="nofollow" class="external text" href="https://zdb-katalog.de/list.xhtml?t=iss%3D%221055-7903%22&amp;key=cql">1055-7903</a></span></span>, S. 767–777, <a href="Digital_Object_Identifier" title="Digital Object Identifier">doi</a>:<span class="uri-handle" style="white-space:nowrap"><a rel="nofollow" class="external text" href="https://doi.org/10.1016/S1055-7903%2803%2900248-3">10.1016/S1055-7903(03)00248-3</a></span>.</li></ul>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Einzelnachweise">Einzelnachweise</h2></div>
<ol class="references">
<li id="cite_note-Wilson-1"><span class="mw-cite-backlink"><a href="#cite_ref-Wilson_1-0">↑</a></span> <span class="reference-text"><a href="Don_E._Wilson" title="Don E. Wilson">Don E. Wilson</a>, DeeAnn M. Reeder (Hrsg.): <cite class="lang" lang="en" dir="auto" style="font-style:italic"><a href="Mammal_Species_of_the_World" title="Mammal Species of the World">Mammal Species of the World</a>. A taxonomic and geographic Reference</cite>. 3. Auflage. 2 Bände. Johns Hopkins University Press, Baltimore MD 2005, ISBN 0-8018-8221-4 (englisch, <a rel="nofollow" class="external text" href="https://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?id=13000307"><i>Myodes</i></a>).<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&amp;rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&amp;rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:R%C3%B6telm%C3%A4use&amp;rft.btitle=Mammal+Species+of+the+World.+A+taxonomic+and+geographic+Reference&amp;rft.date=2005&amp;rft.edition=3.&amp;rft.genre=book&amp;rft.isbn=0801882214&amp;rft.place=Baltimore+MD&amp;rft.pub=2+B%C3%A4nde.+Johns+Hopkins+University+Press" style="display:none">&nbsp;</span></span>
</li>
</ol>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Weblinks">Weblinks</h2></div>
<div class="sisterproject" style="margin:0.1em 0 0 0;"><div class="noresize noviewer" style="display:inline-block; line-height:10px; min-width:1.6em; text-align:center;" aria-hidden="true" role="presentation"><span class="mw-default-size" typeof="mw:File"><span title="Commons"></span></span></div><b><span class=""><a class="external text" href="https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Myodes?uselang=de"><span lang="en">Commons</span>: Rötelmäuse (<i>Myodes</i>)</a></span></b>&nbsp;– Sammlung von Bildern, Videos und Audiodateien</div>
<ul><li><a rel="nofollow" class="external text" href="https://www.iucnredlist.org/search/list?query=Diplomys"><i>Myodes</i></a> in der Roten Liste gefährdeter Arten der <a href="IUCN" title="IUCN">IUCN</a> 2012. Abgerufen am 11. September 2014.</li></ul></div><!--htdig_noindex--><div><div class="zim-footer">
Dieser Artikel wurde von <a class="external text" title="Zuletzt bearbeitet am 2025-12-05" href="https://de.wikipedia.org/wiki/?title=R%C3%B6telm%C3%A4use&amp;oldid=262155759">Wikipedia</a> herausgegeben. Der Text ist unter <a class="external text" href="https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/deed.de">Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0</a> verfügbar, sofern nicht anders angegeben. Für die Mediendateien können zusätzliche Bedingungen gelten.
</div>
</div><!--/htdig_noindex--></div>
</div>
</main>
</div>
</div>
</div>
<script src="./_webp_/webpHandler.js"></script>

</body></html>